بسم الله الرحمن الرحیم

دانندگان

مسئولان شهرداری می‌گویند که آویزه‌های مؤسساتی که نام تجارتی بین‌المللی ندارند به تاجیکی برگردان می‌شوند.شهرداری دوشنبه تصمیم گرفته است تمام اشتباه‌هایی را که در نامگذاری مؤسسات و محتوای تابلوهای آگهی‌های پایتخت تاجیکستان وجود دارند، اصلاح کند.

طبق مصوبه ویژه مجلس نمایندگان شهر، تمام مؤسسات تجارتی و اماکن تفریحی در شهر که نام تجاری بین‌المللی ندارند از زبانهای غیر به زبان دولتی، یعنی تاجیکی-فارسی برگردان می‌شوند. برای اجرای این امر، مسئولان شهرداری افراد موظفی را از جمله نویسندگان و شعرای سرشناس تعیین کرده‌اند. بر اساس اطلاع دفتر مطبوعاتی شهرداری زمان اجرای این مصوبه تا ماه ژانویه سال ۲۰۱۳ تعیین شده و قرار است که مسئولان تا آن زمان زمینه را برای تبدیل نوشته‌های واژه‌های غیر تاجیکی فراهم کنند.

شوکت سعیداف، سخنگوی شهرداری دوشنبه، روز سه‌شنبه‌ ۲۰ نوامبر در صحبت با بی بی سی گفت: “از این به بعد نامگذاری خیابانها و مؤسسات با مشورت مسئولان کمیسیون ویژه‌ای که برای ابدی ساختن نام افراد سرشناس تاریخی تاجیکستان تأسیس شده است، انجام می‌گیرد.” آقای سعیداف می‌گوید که در ارتباط با این امر، قرار شد که برای رفع نقص‌های موجود، چهار ناحیه شهر به عهده عده‌ای از شعرا و نویسندگان سرشناس گذاشته شود. از جمله عبدالحمید صمد در ناحیه اسماعیل سامانی، گلنظر کلدی در ناحیه فردوسی، مهمان بختی در ناحیه سینا و کمال نثر‌الله در ناحیه شاه منصور مسئولیت را بر عهده خواهند داشت.

بسیاری از "دانندگان" (کارشناسان) زبان تاجیکی-فارسی به این عقیده‌اند که در اغلب شعار و تابلوهای آگاهی در شهر دوشنبه اشتباهات صورت گرفته است

این در حالیست که عبدالحمید صمد، نویسنده و معاون رئیس اتحادیه نویسندگان تاجیکستان که برای تبدیل اصلاح نامگذاری و محتوای آویزه‌ها (تابلوها) در ناحیه اسماعیل سامانی شهر دوشنبه موظف شده می‌گوید که تا زمانی که این امر به حکم قانون در نیامده است، مسئولان این کمیسیون‌ها هیچ کاری را برای اجرای آن نمی‌توانند بکنند. ولی آقای صمد می‌افزاید که در واقع نامگذاری‌های برخی از مؤسسات تفریحی و تجارتی در دوشنبه نیاز به تغییر داشته‌اند. آقای صمد می‌گوید: "بسیاری از آگاهی‌ها بر اساس ترجمه‌های تحت‌اللفظی و آن هم از زبان خارجی بی‌معنی ترجمه شده است. برای مثال در آگاهی آمده است که 'طراوت تربوز' یعنی چه؟ تربوز و میوه شیره دارد. این گونه آگاهی‌ها حتی در شبکه‌های تلویزیون تاجیکستان نیز زیاد هستند." آقای صمد می‌گوید که در تاجیکستان شمار دانشمندان زبان زیادند و برای راه‌اندازی این اقدام باید از دانش آنها استفاده شود.

بعد از اجرا شدن این امر شهرداری، بسیاری از رستورن‌ها، دکان‌ها و مؤسسات خدمات اجتماعی خصوصی تبدیل نام خواهند کرد. ولی حالا معلوم نیست که طربخانه با نام “Keller” و یا “کاشانه حسن It-lukc” چه نام خواهند گرفت.

این در حالیست که به گفته برخی از صاحبان این مؤسسات، با توجه به آن که امر و فرمان‌های اخیر دولتی بدون مباحثات باید اجرا شوند، مجبور هستند که نام پیشنهاد شده جدید برای مالکیت خصوصی خویش را پذیرند.

همچنین به گفته عده‌ای از تاجران و صاحبکاران عوض کردن آویزه‌های قبلی مؤسسات خصوصی آنها را وادار به مصرف کردن سرمایه‌ای می‌کند که در نتیجه آنها مجبور هستند، این پول را با افزودن قیمت کالای فروشی جبران کنند. شاکرجان حکیم اف، صاحب‌نظر در امور اجتماعی می‌گوید که تاجران و صاحبکاران نامگذاری مؤسسات و مغازه‌های خویش را با توجّه به تقاضاها در بازار انجام می‌دهند و به زبان هیچ کاری ندارند. آقای حکیم اف افزود: “به صورت اجباری عوض کردن نام این مؤسسات نقض حقوق شهروندی صاحبان آن است. به هر نفر از این صاحبکاران قانون حق نامگذاری اماکن و مؤسسات شخصی را داده است. زیرا هدف صاحبکاران جلب توجه خریداران به محصولات فروشی آنها است و آنها با توجه به این نکته مؤسسه‌های خویش و یا دکانها را نامگذاری می‌کنند.” آقای حکیم‌اف افزود که در صورت ناراضی بودن این صاحبکاران، آنها برای حفظ ایده‌ خویش و طبق قانون می‌توانند از این امر به دادگاه‌ها شکایت ببرند.

امّا با این وجود بسیاری از دانندگان (کارشناسان) زبان تاجیکی- فارسی به این عقیده‌اند که در اغلب شعار و تابلوهای آگاهی در شهر دوشنبه اشتباهات زبانی مشاهده می‌شود. اما مسئولان شهرداری دوشنبه اقدام اخیر، یعنی عوض کردن نامگذاری از زبان غیر به زبان دولتی را، اقدام برای بهبود وضع پایتخت تاجیکستان عنوان کرده‌اند. از سوی دیگر بسیاری از کارشناسان این اقدام شهرداری را اقدامی مقدماتی و ضروری برای بهبود وضع پایتخت تاجیکستان نمی‌دانند. به گفته آنها برای شهرداری ضروری است که نخست برخی از خدمات شهری را که در دو دهه اخیر در وضع وخیمی قرار دارند بهبود بخشد. آنها از جمله به وضع ناخوب وسایل مسافربری و تعمیر نشدن پیاده‌راه‌های این شهر اشاره‌ کرده و می‌گویند در آستانه فصل سرما می‌باید که مسئولان شهرداری برای رفع این مشکلات تدابیر ضروری را عملی کنند.

 منبع:

http://www.bbc.co.uk/persian/world/2012/11/121121